“Tanrıya inanmayan bir ‘peygamber'”: Saint-Simon

Saint-Simon, sosyoloji tarihinin en önemli isimlerinden biridir. Durkheim’a göre ilk sosyolog da ilk sosyalist de Saint Simon’dur. Türkiye’de tanınmasında Cemil Meriç’in yazdığı eserin büyük katkısı oldu. Meriç’in 1967 yılında yazdığı kitabın yanına yaklaşan bir eser henüz ortaya konulamadı Türkçe’de. Cemil Meriç bu eseri kaleme aldığında, gözlerinin görmediğini de belirtelim.

Emile Durkheim, Saint Simon için ilk sosyolog dese de, sosyoloji kelimesini ilk kullanan Saint Simon’un vefasız öğrencisi Aguste Comte’tur.

Sosyoloji tarihinde ayrıcalıklı bir yeri olan Saint Simon için söylenmiş önemli bazı sözleri derledik:

“Gerçekte o, Hıristiyan olmayan bir Hıristiyan ve tanrıya inanmayan bir peygamber.” Cemil Meriç

“Hayâsız bir cambazdır Saint-Simon, her türlü gerçek değerden mahrum bir şarlatandır. Gelecek nesiller bu soysuz yazarın kazandığı geçici şöhrete bakarak, zamanımızın nasıl bir fikir anarşisi içinde yaşadığını anlayacaklardır.” Auguste Comte

“Musa insanlara kardeşlik vaat etmiş, İsa bu kardeşliği hazırlamış, Saint-Simon gerçekleştiriyor.” Gustave d’Eichthal

“Ütopyacıların en gerçekçisi, sosyologların en ütopisti.” Georges Gurvitch

“Bütün veliler gibi tanınmadan yaşadı, küçümsendi ve ölünce ışık oldu.” Cemil Meriç

“Yaşayışı tutarsız, kişiliği tezatlarla dolu, bir düşüncesi ötekine uymaz, fakat ana fikri hep aynı. Delinin biri desenize şuna. İyi bildiniz, hatta Rousseau’dan bile deli. Ama bütün bir asrın üzerinde uğraşacağı en önemli davayı önceden sezmiş, dünyanın en incelenmeye layık adamı. Asır ağaç, Saint-Simon o ağacın tohumu. Ağacı bütün olarak kavramak için önce tohumu tanımalıyız.” Émile Faguet

“Saint-Simon yobaz değildir, adeta bir peygamberdir. Yeni Hıristiyanlık dininin kurucusudur. Haddizatında İslamiyet’ti aradığı ve sezdiği. Fakat bilmiyor ve tanımıyordu İslamiyet’i.  Saint-Simon’da din sosyalizmdir, sosyalizm de din.” Cemil Meriç

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.